|
SON DAKİKA
KOAH Neden ve Nasıl Gelişir? 16 KASIM DÜNYA KOAH GÜNÜKOAH(Kronik: süreğen, müzmin-Obstrüktif: tıkayıcı- Akciğer- Hastalığı),oldukça yaygın bir hastalıktır ve yaşam kalitesi üzerinde çok önemli etkileri vardır. Adından da anlaşıldığı gibi tam olarak geçmeyen, solunum yollarının mikrobik olmayan iltihabı sonucu oluşan bir akciğer hastalığıdır
KOAH tüm dünyada 4. ölüm nedeni olarak belirlenmiştir ve her yıl yaygınlığı giderek artmaktadır. Türkiye’de KOAH’lı hastaların çok büyük çoğunluğu (% 90) henüz sağlık kuruluşlarınca bilinmemekte ve bu hastalar hastalıklarının farkına varmadan yaşamlarını sürdürmektedirler. . Çünkü KOAH’ta akciğer fonksiyonları % 50 azalmadan ciddi belirtiler ortaya çıkmamaktadır. Bu nedenle her 10 hastadan 9’u hastalığa sahip olduğunun farkında değildir En büyük nedeni; SİGARADIR. KOAH’ın %90’ından tütün ve tütün ürünleri (sigara, pipo, puro, nargile vs.) sorumludur. Kişi sigara içmese bile sigara dumanına maruz kalması KOAH gelişimine neden olabilir. Aynı zamanda organik yakıtların dumanının solunması, (odun, kömür veya tezeğin kapalı ortamlarda ısınma ya da yemek pişirme amacıyla kullanılması) , meslek nedeniyle toz, duman ve zararlı gazlara maruz kalınması da hastalık nedenleri arasında sayılmaktadır. KOAH hastalığına ait belirti ve bulgular 50’li yaşlara gelmeden fark edilemeyebilir. Bunun başlıca nedeni hastaların KOAH bulgularını hekime başvurmaya değecek kadar önemsememeleri ya da bu bulguları yaşlanma, şişmanlık gibi başka nedenlere bağlayabilmeleridir. Çoğu KOAH hastası hastalığının erken döneminde sigara bırakmak istemediği için hekime başvurmayı erteleyebilir. Bazı KOAH hastaları da hastalıklarını astım olarak adlandırırlar. Hastalığın en önemli belirtileri; sinsi başlayan ve giderek şiddetini artıran nefes darlığı, uzun süren öksürük ve balgam çıkarmadır. Bu yakınmalar, hastalığın şiddetini arttırdığı ve “alevlenme ya da atak” olarak adlandırılan dönemlerde daha da belirginleşir ve hastaneye yatış gerektirebilir. Özellikle sigara içen 40 yaş üzeri bireylerde uzun süreli öksürük, balgam çıkarma ve giderek artan nefes darlığı yakınmalarından en az birinin gelişmesi halinde, yakınmalar çok şiddetli olmasa dahi göğüs hastalıkları uzmanına başvuru gereklidir. KOAH hastalığının teşhisinde; muayeneye başvuran kişilerin mesleği, daha önce geçirdiği hastalıklar sorgulanarak, fiziksel muayene ve solunum fonksiyonlarının ölçüldüğü üfleme testleri (solunum fonksiyon testi) yapılması gereklidir. Solunum fonksiyon testi son derece basit bir test olup akciğer kapasitesini ölçer. KOAH tedavisi, hastalığın yakalandığı döneme göre değişir. KOAH’ da nefes açıcı ilaçlar hastaların yakınmalarının giderilmesinde etkili olurlar Solunum yoluyla verilen ilaçların etkili olması için doğru şekilde kullanılması gerekir. İlaçlar, hekimin önerdiği şekilde kullanılmalıdır. İlaçların solunum yoluyla alınması doğrudan akciğerlere etki etmesi açısından özellikle tercih edilmektedir. Hava yollarını genişleten ‘nefes açıcı ilaçlar’ şikâyetlerin azaltılmasında kullanılabilir. KOAH’ lı hastaların zatürre risklerini azaltmak için grip aşısı ve zatürre aşısı olması da önemlidir. Hastalığın ileri dönemlerinde oksijen tedavisi yapmak gerekebilir. Sigara bırakılmadığı takdirde, hangi ilaç alınırsa alınsın hastalık daha kötüye gidecektir! Tüm dünyada giderek artış gösteren KOAH hastalığı hakkında farkındalık yaratmak amacıyla her yıl Kasım ayının üçüncü Çarşamba günü “Dünya KOAH Günü” olarak çeşitli etkinliklerle kutlanmaktadır. KOAH Neden ve Nasıl Gelişir? Hastalığın en önemli nedeni ‘SİGARA KULLANIMI’DIR. Diğer nedenler; mesleki olarak toz, duman ve gazların solunması, akciğeri koruyucu bir faktörün (alfa-1 antitripsin) doğuştan eksikliği, hava kirliliği, hava yollarının aşırı duyarlılığı ve sosyal etkenlerdir. KOAH’ lı Bir Hastadaki Belirtiler Nelerdir? KOAH Nasıl Tedavi Edilir? KOAH Tedavisinde İlk Adım ‘Sigaranın Bırakılmasıdır’ . Tedaviyle; • Hastalığın ilerlemesi önlenecek, • Yakınmalar azalacak, • Egzersiz kapasitesi artacak, • Yan etkiler engellenecek, • Yaşam süresi uzayıp yaşam kalitesi artacaktır. Tedavi Programı • Sigaranın bırakılması, • Çevresel ve mesleki hava kirliliğinin kontrolü, • Uzun süreli ilaç tedavisi, • Atak tedavisinden oluşmaktadır. KOAH oluşmasını ve doğal gelişimini belirleyen en önemli risk faktörü sigara kullanımıdır. KOAH’ta sigaranın bırakılmasıyla akciğer fonksiyonlarındaki kayıp azalmaktadır. En iyisi sigaraya hiç başlamamaktır Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı Tedavisinde Kullanılan İlaçlar I. Nefes Açıcı İlaçlar II. İnhaler Kortikosteroidler (beklometazon, budesonid ve flutikazon) III. Antibiyotikler KOAH’la Daha Rahat Yaşamak İçin Pratik Yöntemler • Banyodan sonra bornoz giyin, havluyla kurulanmak için zaman kaybetmeyin. • Tıraş olurken veya makyaj yaparken oturmayı tercih edin. • Nem sizi rahatsız ediyorsa, banyo yaparken kapıyı açık bırakın. • Dar giysilerden kaçının. Önden düğmeli giyecekleri tercih edin. • Eğilmemek için bağcıksız ayakkabıları tercih edin. • Yemek pişirirken aspiratörü çalıştırın ve mutfağınızı etkin bir şekilde havalandırın. • Oturarak çalışın. • İşlerinizi oturarak yapmaya çalışın. • Eğilmekten, uzanmaktan kaçının. • İşlerinizi önceden planlayın, acele etmeyin. • Hareketleriniz yavaş ve kararlı olsun. • Alışverişte el arabası kullanın. • Merdiven çıkarken nefes alın, arkadaki ayağınızı öndekinin yanına getirirken nefesinizi verin. • Eğilirken nefes verin, doğrulurken nefes alın. Yükleniyor...
İLGİLİ HABERLER
|
|